Skorzonera (wężymord)

  • autor:

    Paulina Styś-Nowak

    Dietetyk

    Ukończyła studia na Uniwersytecie Medycznym w Poznaniu. Autorka wielu artykułów popularnonaukowych na temat żywienia i szeroko pojętej dietetyki.

Skorzonera (wężymord)

Ostatnia aktualizacja: 10 września 2023

  • Pisząc ten artykuł, korzystaliśmy z:
  • 4źródła
  • 6badań

Skorzonera (Scorzonera hispanica L.) to wieloletnia roślina z rodziny astrowatych (Asteraceae), znana również pod takimi nazwami jak wężymord, czarny korzeń i szparag zimowy. Choć nie cieszy się w Polsce zbyt dużą popularnością, zdecydowanie warto włączyć ją do swojej diety.


W pigułce

  • Skorzonera jest dobrym źródłem witamin, składników mineralnych, polifenoli oraz inuliny.
  • Skorzonera może regulować pracę jelit i zmniejszać zaparcia.
  • Skorzonera prawdopodobnie wpływa korzystnie na układ krążenia.
  • Nie ma przeciwwskazań do spożycia skorzonery.
  • Wężymorda można jeść zarówno na surowo jak i po obróbce termicznej - przypomina w smaku szparagi.

Skorzonera pochodzi z środkowej i południowej Europy oraz Azji. Jej częścią jadalną jest 30 - centymetrowy korzeń o białym miąższu z mlecznym, klejącym sokiem i czarno - brązową skórką. Może być on spożywany zarówno na surowo jak i w postaci przetworzonej: ugotowany, suszony lub konserwowany .

Skorzonera jest znana także pod nazwą wężymord, która odnosi się do stosowania tej rośliny w medycynie ludowej w celu uśmierzenia bólu po ukąszeniu żmii. Proszek ze zmielonego korzenia wężymordu wykorzystywany jest do przygotowania naparu, stanowiącego zamiennik kawy .

Skorzonera - wartości odżywcze

Skorzonera to niskokaloryczne warzywo (ok. 50 kcal w 100 g) dostarczające cenne polisacharydy, w tym inulinę (13 - 16%), pektyny (3 - 5%) oraz błonnik pokarmowy (1,5 - 2,5%). Korzeń wężymordu jest źródłem białka, śladowych ilości tłuszczu (w tym kwasu α-linolenowego z rodziny omega-3), witamin (A, E, C, B1, B2, B3, B9) i składników mineralnych (fosfor, potas, sód, wapń i żelazo).

Skorzonera zawiera także polifenole, seskwiterpenoidy i lignany .

Indeks glikemiczny skorzonery jest niski i wynosi 30 (IG = 30), zaś ładunek glikemiczny równa się 0,3 (ŁG = 0,3) .

Skorzonera - właściwości

Bezpośredni wpływ spożycia skorzonery na stan zdrowia człowieka nie został jak dotąd sprawdzony w badaniach naukowych. Mimo to wężymord zawiera związki aktywne, których właściwości zostały już doskonale poznane. Z uwagi na wysoką zawartość inuliny i polifenoli można przypuszczać, że skorzonera wykazuje działanie kardioprotekcyjne, przeciwcukrzycowe oraz reguluję pracę przewdu pokarmowego.

Skorzonera może wpływać pozytywnie na pracę przewodu pokarmowego

Korzeń skorzonery jest doskonałym źródłem inuliny - polisacharydu o działaniu prebiotycznym, stymulującym wzrost korzystnej flory bakteryjnej w jelitach oraz regulującym rytm wypróżnień. Włączenie do diety wężymordu może zatem wspomóc organizm w walce z zaparciami .

Skorzonera może działać ochronnie na serce

Inulina wpływa także na spadek poziomu cholesterolu LDL (tzw. zły cholesterol) oraz obniżenie poziomu glukozy we krwi u osób chorujących na cukrzycę typu 2 . Oprócz tego skorzonera jest dobrym źródłem kwasu chlorogenowego - silnego przeciwutleniacza o właściwościach m.in. przeciwzapalnych, przeciwcukrzycowych, kardioprotekcyjnych i neuroprotekcyjnych .

Na tej podstawie można przypuszczać, że regularne spożycie wężymordu będzie miało pozytywny wpływ na zdrowie kardiometaboliczne człowieka.

zdrowe

Skorzonera - przeciwwskazania

Nie ma przeciwwskazań do spożycia skorzonery. Warzywo to może być jedzone przez dorosłych, dzieci, a także kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Jak jeść skorzonerę?

Skorzonera przypomina w smaku szparagi i podobnie jak one może być jedzona jako dodatek do dań obiadowych, zup czy sałatek. Skorzonerę można ugotować w wodzie, na parze, upiec, udusić lub usmażyć na maśle. Czas gotowania skorzonery wynosi ok. 25 - 30 minut. Warzywo to nadaje się także do konserwowania i zamrażania.

Skorzonerę wystarczy obrać ze skórki i pokroić w plasterki lub mniejsze kawałki, lub też przyrządzić w całości. Do tej czynności dobrze jest założyć rękawiczki ochronne, ponieważ podczas obierania wydziela się lepki sok, zaś skórka skorzonery może zabarwić dłonie na brązowy kolor.

Wężymorda można także spożywać na surowo, np. w surówkach. Obrane warzywo warto skropić sokiem z cytryny lub zanurzyć w wodzie z dodatkiem soku z cytryny bądź octu żeby nie ciemniało.

Gdzie kupić skorzonerę?

Skorzonera nie jest popularnym warzywem w Polsce. Można dostać ją w okresie jesienno - zimowym w warzywniakach, sklepach ze zdrową żywnością lub supermarketach i coraz częściej w sklepach internetowych.

Cena za kilogram skorzonery wynosi ok. 20 zł.

Więcej podobnych treści

  • autor:

    Paulina Styś-Nowak

    Dietetyk

    Ukończyła studia na Uniwersytecie Medycznym w Poznaniu. Autorka wielu artykułów popularnonaukowych na temat żywienia i szeroko pojętej dietetyki.


Czy ten artykuł okazał się pomocny?

Oceń wpis i pomóż nam w stworzeniu najlepszego w polskim internecie źródła wiedzy o zdrowiu. Czekamy na Twoje uwagi :)

Dziękujemy za oddany głos!

Twoja opinia jest dla nas ważna. Cieszymy się, że znalazłeś w tym artykule to, czego szukałeś ;)

Dziękujemy za komentarz!

Twoja opinia jest dla nas ważna. Dołożymy wszelkich starań aby nasze artykuły były lepsze.

Twoim zdaniem czegoś tu zabrakło?

Daj nam znać, a wspólnie uzupełnimy ten artykuł


Spis badań i źródeł

Masz pytanie?

Jeśli chciałbyś wiedzieć więcej na ten temat lub wiesz jak uzupełnić artykuł, napisz do nas. Nasi specjaliści udzielą Tobie szybkiej odpowiedzi i przeanalizują proponowane zmiany w treści.

Administratorem Twoich danych osobowych jest vitapedia.pl. Twoje dane posłużą nam wyłącznie do kontaktowania się z Tobą.

Newsletter