V jak Vitapedia

Rozwijajmy wspólnie Vitapedię

Wszystko po to, abyśmy mogli dzielić się z Tobą wiedzą

Polirycynooleinian poliglicerolu (E476)

  • Bartosz Kulczyński

    autor:

    Bartosz Kulczyński

    Dietetyk

    Dietetyk, doktorant na Wydziale Nauk o Żywności i Żywieniu, współzałożyciel Fundacji Dietoterapii i Promocji Zdrowia „Kierunek-Zdrowie”.

Ostatnia aktualizacja: 31 lipca 2020

  • Pisząc ten artykuł, korzystaliśmy z:
  • 15źródła
  • 1badań

Polirycynooleinian poliglicerolu (w skrócie PGPR) to dodatek do żywności (E476) pełniący funkcję emulgatora i stabilizatora. Jest związkiem chemicznym otrzymywanym w sztuczny sposób. Powstaje poprzez estryfikację poliglicerolu ze skondensowanymi kwasami tłuszczowymi oleju rycynowego. Występuje w formie jasnożółtego płynu, nierozpuszczalnego w wodzie i etanolu, a rozpuszczalnego w tłuszczach.

Wpływ na zdrowie:

Podejrzany

Nazwa:

Polirycynooleinian poliglicerolu

Alternatywne nazwy:

E476

Grupa:

Dodatki do żywności

Sposób otrzymywania:

Powstaje syntetycznie, na drodze estryfikacji poliglicerolu ze skondensowanymi kwasami tłuszczowymi oleju rycynowego

ADI (dopuszczalne spożycie):

7,5 mg/kg masy ciała

Szkodliwość:

Bezpieczny dla zdrowia

Gdzie występuje:

Czekolady, produkty tłuszczowe do smarowania o obniżonej zawartości tłuszczu


W pigułce

  • Polirycynooleinian poliglicerolu to sztuczna substancja będąca połączeniem glicerolu i kwasu rycynolowego
  • Polirycynooleinian poliglicerolu stosowany jest jako dodatek do żywności (E476) i wykazuje on działanie emulgujące i stabilizujące
  • Polirycynooleinian poliglicerolu wykorzystywany jest najczęściej w produkcji czekolad. Poprawia ich płynność oraz umożliwia zastosowanie mniejszej ilości masła kakaowego (tańszy koszt produkcji ale i niższa jakość czekolady)
  • Polirycynooleinian poliglicerolu uznaje się za związek bezpieczny w spożyciu, niewywołujący żadnych skutków ubocznych

Polirycynooleinian poliglicerolu – kalorie

W badaniach na szczurach pokazano, że polirycynooleinian poliglicerolu jest trawiony w 98% i wykorzystywany jako źródło energii przewyższające skrobię i prawie równoważne olejowi z orzeszków ziemnych. Dlatego też można przyjąć, że 1 gram PGPR dostarcza ok. 9 kcal (dla porównania, 1 g białka lub węglowodanów to 4 kcal, zaś 1 g tłuszczu to 9 kcal).

Pomimo faktu, że PGPR jest związkiem prawdopodobnie dostarczającym energię, to jego zawartość w produktach spożywczych jest śladowa i w konsekwencji nie przyczynia się on do zwiększenia wartości energetycznej produktu, w którym występuje.

Polirycynooleinian poliglicerolu - zastosowanie

Polirycynooleinian poliglicerolu pełni w przemyśle spożywczym funkcję emulgatora (E476), który tworzy bardzo emulsje (typu woda w oleju), nawet wtedy, gdy zwartość wody w produkcie jest bardzo wysoka (ok. 80%).

Polirycynooleinian poliglicerolu składnikiem czekolad

Polirycynooleinian poliglicerolu wykorzystywany jest głównie do produkcji niskotłuszczowych produktów do smarowania i czekolad.

Ze względu na fakt, że masło kakaowe jest drogim surowcem, producenci czekolad stosują PGPR, który pozwala zastąpić jego określoną ilość w czekoladzie.

Uważa się, że jakość czekolady w bardzo dużym stopniu zależy właśnie od zawartości masła (tłuszczu) kakaowego. Im jego więcej, tym lepszy jest produkt. Dlatego też, jeżeli na etykiecie czekolady pojawia się PGPR, oznacza to, że masło kakaowe obecne jest w mniejszej ilości, a jakość czekolady nie jest prawdopodobnie najwyższa.

PGPR bardzo często stosowany jest w czekoladach w połączeniu z lecytyną sojową (E322), czego efektem jest otrzymanie bardziej płynnej czekolady.

Zgodnie z unijnym prawem, PGPR może być stosowany tylko do kilku wybranych grup produktów spożywczych, w ściśle określonych ilościach. Wśród produktów, które mogą zawierać w swoim składzie PGPR wymienia się:

  • Tłuszcze do smarowania o zawartości tłuszczu 41 % lub niższej, oraz podobne produkty do smarowania o zawartości tłuszczu poniżej 10 % (4000 mg/kg)
  • Wyroby kakaowe i czekoladowe (5000 mg/kg)
  • Wyroby cukiernicze na bazie kakao (5000 mg/kg)
  • Dressingi (4000 mg/kg)

Polirycynooleinian poliglicerolu - szkodliwość

Nie spożywamy zbyt dużo PGPR

Dla polirycynooleinianu poliglicerolu wyznaczono limit bezpiecznego dziennego spożycia (ADI) na poziomie 7,5 mg/kg masy ciała. Jednakże eksperci EFSA postulują o zwiększenie poziomu ADI do 25 mg/kg masy ciała.

Wyniki badań opublikowanych w 2017 roku, pokazały, że powszechne spożycie PGPR jest niższe (2 mg/kg masy ciała) niż proponowany bezpieczny dzienny limit.

Czy PGPR jest bezpieczny dla zdrowia?

W doświadczeniu przeprowadzonym na zwierzętach stwierdzono, że PGPR nie ma działania rakotwórczego, ani nie wpływa on negatywnie na funkcje reprodukcyjne (rozrodcze).

Badania wykonane na szczurach i myszach wykazały też, że podawanie PGPR nie miało wpływu na długość życia oraz wyniki badań krwi. Odnotowano wyłącznie wzrost masy wątroby i nerek. Jednakże analiza histologiczna tkanek nie wykazała żadnych działań niepożądanych w wyniku spożywania przez zwierzęta PGPR.

Nie zauważono też, aby podawanie PGPR mogło zakłócać normalny metabolizm (przetwarzanie) tłuszczów w organizmie, jak również miało wpływać na wykorzystanie/biodostępność witamin rozpuszczalnych w tłuszczach

W badaniach z udziałem ludzi stwierdzono, że spożywanie PGPR w ilości 10 g/dzień nie miało żadnego działania toksycznego na wątrobę i nerki. Co więcej, nie odnotowano też innych skutków ubocznych.

Wykazano też, że PGPR nie ma działania genotoksycznego (nie wpływa negatywnie na nasze DNA)

Polirycynooleinianowi poliglicerolu przyznano status GRAS – substancji powszechnie uznanej za bezpieczną.

Jako ciekawostkę można zauważyć, że 1 tabliczka czekolady (100 g) może zawierać 500 mg PGPR. Oznacza to, że osoba o masie ciała 60 kg, zjadając 1 taką czekoladę może przekroczyć dzienny limit bezpiecznego spożycia PGPR (450 mg). Jednakże po pierwsze mało kto z nas regularnie, codziennie spożywa 1 tabliczkę czekolady. A po drugie – pomimo ustalonego poziomu ADI, badania na szczurach pokazały, że dużo wyższe stężenia PGPR nie powodują żadnych skutków ubocznych.

Należy jednak zaznaczyć, że badania prowadzone na zwierzętach pokazały, że wysokie spożycie polirycynooleinianu poliglicerolu spowodowało powiększenie wątroby i nerek, choć nie wskazywało to na działanie rakotwócze. Jednakże ze względu na ograniczoną ilość przeprowadzonych badań dotyczących bezpieczeństwa PGPR należy podchodzić ostrożnie do tego związku i o ile to możliwe, ograniczać regularne spożywanie produktów zawierających ten dodatek.

Polirycynooleinian poliglicerolu - w ciąży

Doświadczenia przeprowadzone na modelu zwierzęcym wykazały, że podawanie PGPR w ilości 750 mg/dzień nie wywołało żadnego efektu ubocznego u ciężarnych samic, ani u ich potomstwa.

Dotychczas nie wykonano żadnych innych badań, w których analizowano by wpływ PGPR na przebieg ciąży i zdrowie potomstwa u ludzi.

Na podstawie aktualnego stanu wiedzy można stwierdzić, że PGPR jest bezpieczny dla kobiet w ciąży.

Polirycynooleinian poliglicerolu - kupowanie i przechowywanie

Polirycynooleinian poliglicerolu nie jest dostępny w sprzedaży w zwykłych, spożywczych sklepach. Związek ten można nabyć jedynie w punktach prowadzących handel dodatkami do żywności. Cena PGPR nie jest powszechnie znana.

  • Bartosz Kulczyński

    autor:

    Bartosz Kulczyński

    Dietetyk

    Dietetyk, doktorant na Wydziale Nauk o Żywności i Żywieniu, współzałożyciel Fundacji Dietoterapii i Promocji Zdrowia „Kierunek-Zdrowie”.


Czy ten artykuł okazał się pomocny?

Oceń wpis i pomóż nam w stworzeniu najlepszego w polskim internecie źródła wiedzy o zdrowiu. Czekamy na Twoje uwagi :)

Dziękujemy za oddany głos!

Twoja opinia jest dla nas ważna. Cieszymy się, że znalazłeś w tym artykule to, czego szukałeś ;)

Dziękujemy za komentarz!

Twoja opinia jest dla nas ważna. Dołożymy wszelkich starań aby nasze artykuły były lepsze.

Twoim zdaniem czegoś tu zabrakło?

Daj nam znać, a wspólnie uzupełnimy ten artykuł


Spis badań i źródeł


Kategorie: Emulgatory



Masz pytanie?

Jeśli chciałbyś wiedzieć więcej na ten temat lub wiesz jak uzupełnić artykuł, napisz do nas. Nasi specjaliści udzielą Tobie szybkiej odpowiedzi i przeanalizują proponowane zmiany w treści.

Administratorem Twoich danych osobowych jest vitapedia.pl. Twoje dane posłużą nam wyłącznie do kontaktowania się z Tobą.

Newsletter